Duże skupiska ludzi, takie jak szkoła, sprzyjają szybkiemu przenoszeniu się wirusów i bakterii na kolejnych nosicieli. Dlatego zapalenie błony śluzowej nosa i zatok to częsty problem u młodzieży. W jaki sposób bezpiecznie leczyć infekcję? Sprawdź, jak zabezpieczyć się przed jej rozwojem.
Objawy zapalenia zatok u młodzieży
Najczęściej zapalenie zatok jest wywoływane przez wirusy, jednak zdarzają się też infekcje bakteryjne. Układ odpornościowy reaguje na atak patogenów poprzez uruchomienie mechanizmów obronnych w miejscu zakażenia, czyli w błonie śluzowej nosa i zatok. W ich wyniku rozwija się szereg charakterystycznych objawów, m.in.:
- ból i ucisk twarzy,
- katar, który może być cieknący lub spływać po tylnej ścianie gardła,
- upośledzenie węchu,
- tkliwość i obrzęk twarzy,
- blokada nosa,
- nieprzyjemny zapach z ust,
- objawy ogólne – zmęczenie, osłabienie, gorączka.
Zapaleniu zatok towarzyszy zalegający w nich gęsty, kleisty śluz. To on odpowiada za brak węchu, ból głowy i inne nieprzyjemne dolegliwości. Wydzielina oblepia śluzówkę zatok i blokuje ruchy obecnych na niej rzęsek, które w fizjologicznych warunkach powinny ją usuwać.
Objawy infekcji są podobne niezależnie od jej przyczyny. W przypadku zakażenia wirusami dolegliwości ustępują w ciągu 10. dni. Jeśli utrzymują się dłużej, wskazuje to na infekcję bakteryjną, która wymaga konsultacji z lekarzem[1].
Leczenie zapalenia zatok u nastolatków
Leczenie zapalenia błony śluzowej nosa i zatok skupia się przede wszystkim na łagodzeniu towarzyszących mu uciążliwych objawów. W przypadku nastolatków trzeba dostosować je do ich wieku, ponieważ nie każde preparaty mogą być przez nich stosowane.
Podstawowym problemem w zapaleniu zatok jest zalegający w nich lepki śluz. Jego usunięcie pozwoli odblokować drogi oddechowe i przywrócić ich fizjologiczne funkcje, a także złagodzi nieprzyjemne dolegliwości. W tym celu można zastosować ziołowy lek na zatoki na bazie olejków eterycznych:
- eukaliptusowego,
- mirtowego,
- pomarańczowego.
Ich działanie skupia się na pobudzaniu produkcji wodnistej wydzieliny w zatokach, która miesza się z obecnym tam śluzem i upłynnia go. Dodatkowo pobudzają ruchy rzęsek na nabłonku dróg oddechowych, a tym samym wspomagają ich oczyszczanie. Ponadto wykazują właściwości antyseptyczne i przeciwzapalne, dzięki czemu mogą wesprzeć organizm w walce z infekcją[2].
Oprócz tego u młodzieży można zastosować leki doraźnie łagodzące objawy zapalenia zatok, np.:
- środki przeciwbólowe, czyli paracetamol lub ibuprofen – są pomocne w przypadku silnego bólu głowy lub gorączki,
- aerozole do nosa, np. z ksylometazoliną – obkurczają naczynia krwionośne w śluzówce, przez co mogą udrożnić nos i ułatwić oddychanie.
A w jaki sposób możesz zmniejszyć ryzyko zachorowania na zapalenia zatok u młodzieży? Spójrz, na co warto zwrócić uwagę:
- wilgotność powietrza – w pomieszczeniach powinna wynosić ok. 40-60%. Jeśli jest niższa, błona śluzowa dróg oddechowych wysycha, przez co jest bardziej podatna na podrażnienia i infekcje,
- picie dużej ilości płynów – pozwala nawilżyć śluzówkę od wewnątrz i utrzymać ją w dobrej kondycji,
- zbilansowana dieta – dostarcza rosnącemu organizmowi niezbędnych witamin i minerałów. W kontekście odporności ważne są zwłaszcza cynk oraz witaminy C i D,
- higiena rąk – częste mycie dłoni, zwłaszcza w szkole, ogranicza kontakt z patogenami i zmniejsza ryzyko zakażenia.
[1] Wachnicka-Bąk, A., Lipińska-Opałka, A., Będzichowska, A., Kalicki, B., & Jung, A. (2014). Zapalenie błony śluzowej nosa i zatok przynosowych – jedno z najczęstszych zakażeń górnych dróg oddechowych. Pediatria i Medycyna Rodzinna, 10(1), 25-31.
[2] Nurzyńska-Wierdak, R. (2015). Terapeutyczne właściwości olejków eterycznych. Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, 25(1): 1-19.
